{"id":2641,"date":"2024-11-04T10:23:06","date_gmt":"2024-11-04T09:23:06","guid":{"rendered":"https:\/\/www.bilandergroup.com\/?p=2641"},"modified":"2024-11-18T16:31:11","modified_gmt":"2024-11-18T15:31:11","slug":"jaka-pewnosc-daja-nam-informacje","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bilandergroup.com\/pl\/jaka-pewnosc-daja-nam-informacje\/","title":{"rendered":"Jak\u0105 pewno\u015b\u0107 daj\u0105 nam informacje? Kiedy mo\u017cna wyci\u0105ga\u0107 rozstrzygaj\u0105ce wnioski?"},"content":{"rendered":"\n

Bardzo lubi\u0119 krymina\u0142y i chyba nie jestem wyj\u0105tkiem. Rozwi\u0105zywanie zagadek to pasja wielu os\u00f3b, cho\u0107by dlatego, \u017ce zagadki zawsze maj\u0105 rozwi\u0105zanie, a odnalezienie go daje du\u017c\u0105 satysfakcj\u0119.<\/p>\n\n\n\n

W kryminale zazwyczaj wyst\u0119puje detektyw. A jednym z najs\u0142ynniejszych literackich detektyw\u00f3w jest oczywi\u015bcie Sherlock Holmes. Specyfik\u0105 Holmesa jest to, \u017ce z drobnych nieraz poszlak rekonstruuje z\u0142o\u017cone \u0142a\u0144cuchy wydarze\u0144<\/strong>. Fascynacja tak\u0105 umiej\u0119tno\u015bci\u0105 bardzo wiele m\u00f3wi nam o nas samych – jeste\u015bmy tak g\u0142\u0119boko zakochani w analitycznych mo\u017cliwo\u015bciach naszych m\u00f3zg\u00f3w, \u017ce gotowi jeste\u015bmy przypisa\u0107 im dokonania zwyczajnie niemo\u017cliwe.<\/p>\n\n\n\n

Umiej\u0119tno\u015bci Holmesa nie s\u0105 mityczne dlatego, \u017ce jest on postaci\u0105 fikcyjn\u0105. Fikcj\u0105, a w zasadzie fantastyk\u0105, jest jego metoda pracy. Na podstawie gromadzonych przez Sherlocka poszlak mo\u017cna by stworzy\u0107 wiele alternatywnych wyja\u015bnie\u0144, a literacki detektyw odkrywa to jedno w\u0142a\u015bciwe tylko dlatego, \u017ce tak chce autor<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

Rzadko istnieje tylko jedna odpowied\u017a<\/h2>\n\n\n\n

Jak wspomnia\u0142em \u2013 zagadka kryminalna ma rozwi\u0105zanie. Zazwyczaj rozwi\u0105zanie logiczne, zrozumia\u0142e i \u2013 przede wszystkim \u2013 jedno jedyne. Ale s\u0105 to zagadki stworzone przez ludzi dla ludzi. Prawdziwe \u017cycie nie jest tak logiczne, zrozumia\u0142e i nie zawsze daje nam jednoznaczn\u0105 odpowied\u017a.<\/p>\n\n\n\n

Dlatego w\u0142a\u015bnie nie potrafimy z ca\u0142\u0105 pewno\u015bci\u0105 odtworzy\u0107 wygl\u0105du dinozaur\u00f3w ani wyja\u015bni\u0107 zawi\u0142o\u015bci ewolucji. Mamy teorie, hipotezy i swoiste przeb\u0142yski, ale cz\u0119sto nie jeste\u015bmy w stanie okre\u015bli\u0107, kt\u00f3re z proponowanych rozwi\u0105za\u0144 jest bardziej prawdopodobne<\/strong>. A co dopiero prawdziwe.<\/p>\n\n\n\n

Prawdopodobnie nigdy nie dowiemy si\u0119, jakie by\u0142y kulisy \u015bmierci prezydenta Kennedy\u2019ego i raczej w\u0105tpi\u0119, by przyczyn\u0105 naszej niewiedzy by\u0142a doskona\u0142a konspiracja. Oczywi\u015bcie, mog\u0119 si\u0119 myli\u0107. S\u0105dz\u0119 jednak, \u017ce zawi\u0142o\u015bci ludzkich charakter\u00f3w i z\u0142o\u017cono\u015b\u0107 \u015bwiata s\u0105 tak wielkie, \u017ce spiskowe teorie wbrew pozorom raczej upraszczaj\u0105 rzeczywisto\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Pewno\u015b\u0107 informacji? Trudno o jednoznaczne wnioski<\/h2>\n\n\n\n

Fakty dotycz\u0105ce przesz\u0142o\u015bci rzadko bywaj\u0105 jednoznaczne. Nie bez powodu policja przes\u0142uchuje \u015bwiadk\u00f3w zdarzenia mo\u017cliwie jak najszybciej. Ka\u017cdy up\u0142ywaj\u0105cy dzie\u0144, a nawet godzina, przynosz\u0105 nowe interpretacje tego, co \u015bwiadek zobaczy\u0142 czy us\u0142ysza\u0142. Mamy tendencj\u0119 do dopasowywania naszych wspomnie\u0144 do sensu, jaki wyci\u0105gn\u0119li\u015bmy z naszych obserwacji. A poniewa\u017c rozpaczliwie poszukujemy sensu we wszystkim, nasze umys\u0142y \u017ale radz\u0105 sobie z nadmiarem mo\u017cliwych interpretacji<\/strong>. Szybko wybieramy sobie jedn\u0105 i zazwyczaj bezrefleksyjnie przy niej pozostajemy.<\/p>\n\n\n\n

Wyci\u0105gnie rozstrzygaj\u0105cych wniosk\u00f3w o przesz\u0142o\u015bci jest zatem niezwykle trudne. Nie pomaga w tym ilo\u015b\u0107 zebranych informacji, zw\u0142aszcza, je\u015bli cz\u0119\u015b\u0107 z nich pochodzi z niepewnych \u017ar\u00f3de\u0142 – takich, jak ludzkie wspomnienia. Nie zawsze uda nam si\u0119 znale\u017a\u0107 przyczyn\u0119 jakiego\u015b zdarzenia i r\u00f3wnie\u017c nie zawsze, znalaz\u0142szy j\u0105, mo\u017cemy mie\u0107 pewno\u015b\u0107, \u017ce si\u0119 nie mylimy. Pozostaje nam pogodzi\u0107 si\u0119 z tym, \u017ce czasem „prawdopodobne” wyja\u015bnienie musi by\u0107 dostatecznie dobre i na lepsze liczy\u0107 nie mo\u017cemy.<\/p>\n\n\n\n

\n\n\n\n

Artyku\u0142 jest cz\u0119\u015bci\u0105 serii „Mity na temat informacji”<\/strong>, wcze\u015bniejsze artyku\u0142y znajdziesz tu:<\/p>\n\n\n\n